De massale en wereldwijde bijensterfte is een grote bedreiging voor onze voedselvoorziening.

Zonder bijen geen groenten, geen noten, geen chocolade, geen koffie en geen fruit. De honingbij is als bestuiver een onmisbare schakel in de voedselketen. Met de komst van zeer agressief landbouwgif, dat werd ingezet tegen allerlei ziektes en schimmels, verdwenen ook de bijen. Kritische wetenschappers en imkers zien een relatie tussen het gif en de bijensterfte. De industrie die miljarden verdient met de verkoop van het landbouwgif ontkent dat. Van alle Europese landen heeft Nederland de grootste bijensterfte.

ZEMBLA over de controverses rond de bedreigde honingbij.

Uitzending 12 maart 2011

Samenstelling en regie Hetty Nietsch,
Research Manon Blaas

Zie ook: Dossier Bijensterfte

Door Roshana

Wetenschappelijk onderzoek van de afdeling plantcelbiologie van de Universiteit van Wageningen en de gemeente Alphen aan den Rijn lijkt er op te wijzen dat bomen en gewassen ziek worden als ze aan elektromagnetische straling van draadloos internet (wifi) en mobiele telefonie worden blootgesteld. Op vrijdag 18 februari 2011 vind hierover een wetenschappelijk symposium plaats in Baarn. Het onderzoek werd gestart nadat ambtenaren van de gemeente Alphen aan den Rijn, vijf jaar geleden ontdekte dat 10 procent van de bomen vreemde en onverklaarbare vlekken, gezwelachtige ‘bastknobbels’ en mysterieuze ‘baststrepen’ vertoonden, die soms open scheurden en zelfs ‘bloeden’. Het ging daarbij niet om scheuren als gevolg van diktegroei of vorst.

De vreemde ziekteverschijnselen zijn inmiddels bij alle soorten bomen, in alle stedelijke gebieden in de westerse wereld geconstateerd. Terwijl de bomen in dichter beboste gebieden niet of nauwelijks zijn aangetast. Het percentage zieke bomen is in 5 jaar tijd zelfs gestegen van 10 procent naar 70 procent. In diezelfde periode vond ook de grootste stijging in het gebruik van mobiele telefonie en draadloos internet plaats.

In het onderzoek van de afdeling plantcelbiologie van de Universiteit van Wageningen, werden essen en verschillende kruidachtige planten zoals maïsplanten, drie maanden lang blootgesteld aan zes in een proefopstelling geplaatste wifi-accesspoints, met frequenties tussen de 2412 en 2472 MHz en een vermogen van 100 mW EIRP, op 50 cm tot 300 cm afstand. Bladeren kregen een loodglansachtige kleur. Wat het gevolg blijkt te zijn van het afsterven van de boven- en onderepidermis van de bladeren. Daarop volgde verdroging, achterblijvende groei en bladsterfte. Bij de bomen die het dichtst bij de stralingsbronnen stonden, stierven de bladeren af. Uit dezelfde proef met maïs bleek dat de straling de groei van de maïskolven remde. De Mais- en Arabidopsis-cultures vertoonden ook groei- en bloeivertraging in vergelijking met zaaicultures in identieke klimaatruimtes zonder de stralingsbelasting.

De Universiteit van Wageningen komt in haar rapport tot de conclusie dat zowel de bastknobbels, baststrepen en bastscheuren hun ontstaanspunt hebben rond dode cellen. Het blijkt dat bij verschillende boomsoorten vaak afsterving van de buitenste cellagen van de stam optreedt. Wat de consequenties van bastknobbels voor de vitaliteit van bomen zullen zijn, is nog niet bekend. Maar dat bij het ontstaan van bastscheuren en necrotisch weefsel, de boom vatbaarder wordt voor ziekte en plagen, is duidelijk.

Ook staat vast dat de oorzaak niet biologisch is. Zo is er bijvoorbeeld geen bacterie, schimmel, of virus gevonden. Dit is ook door Plantenziektenkundige Dienst Wageningen geconcludeerd. Er wordt niet uitgesloten dat ook ultrafijn stof negatieve invloeden heeft op de gezondheid van bomen. Ultrafijn stof is namelijk zo klein dat het bij organismen binnen kan dringen en daar schade kan aanrichten.

De Universiteit Wageningen pleit voor een uitgebreider vervolgonderzoek, waarin bijvoorbeeld onderzocht zou kunnen worden of de vruchten van zieke bomen nog wel gegeten kunnen worden en wat de economische gevolgen zijn.

Uit eerder wetenschappelijk onderzoek bleek al dat ook de Bijensterfte voor een groot deel veroorzaakt wordt door zendmasten (GSM en UMTS). Bijen zijn essentieel voor de bestuiving van minstens 80 procent van de gewassen, waaronder minstens 90 fruitsoorten en groenten. Nu blijkt dus dat ook de gewassen zelf afsterven door straling van GSM en WiFi e.d.

Henny Tuithof, directeur van het bouwadvies-bureau ‘Alphaplan’ uit Alphen aan den Rijn, doet al sinds 2005 onderzoek in binnen en buitenland, naar de effecten van straling van UMTS-masten op bomen. Hij deed ook onderzoek voor de gemeente Alphen. Hierover schreef hij het rapport ‘Straling velt Bomen’ en zijn vervolg rapport ‘UMTS vernietigt Bomen’. Dat onderzoek is voortgezet door de Gemeente Alphen aan den Rijn en de Universiteit Wageningen.

Op zondag 20 februari geeft Henny Tuithof een lezing over straling en bomen op het kantoor van de Groengroep in Boskoop

Lees hier zijn rapport ‘Straling velt Bomen’ en zijn vervolg rapport ‘UMTS vernietigt Bomen’:
http://www.groengroep.nl/images/stories/pdf/stralingbomen.pdf
http://www.stralingsweb.nl/pdf/Straling/Onderzoeken/Rapport UMTS vernietigt bomen 2.pdf

Op vrijdag 18 februari 2011 vind het eerste internationale wetenschappelijke symposium over ‘Het effect van elektromagnetische straling op bomen’ plaats, in het Groene Paviljoen te Baarn. Het symposium wordt internationaal en nationaal ondersteund door wetenschappers, gemeenten en de groenbranche. Hier vind je meer informatie over het symposium

Meer info:
Video: het effect van straling van mobiele telefoons en GSM-masten op bomen
Een site speciaal gewijd aan dit onderwerp: www.boomaantastingen.nl
De site http://www.vrijvanstraling.nl/ziekebomen/ wilt bomen in beeld brengen die aangetast zijn door de straling van mobiele communicatie systemen zoals die van GSM en UMTS masten. Wie zieke bomen in de buurt van zendmasten e.d. ontdekt kan dat bij hen melden.

Lees ook
Zo voorkom je schadelijke gsm straling

Bronnen:

http://www.hetkanwel.net/2011/02/11/wetenschappers-bezorgd-over-schadelijke-effecten-wifi-straling/

http://www.rtl.nl/(/actueel/rtlnieuws/opmerkelijk/)/components/actueel/rtlnieuws/2009/08_augustus/31/opmerkelijk/0831_1315_Bijensterfte_door_zendmasten.xml

Bron: Zapruder

De massale bijensterfte over de hele wereld was het grote mysterie van de afgelopen jaren. Het zogenaamde Colony Collapse Disorder (CCD) leek een ware bom te worden onder de voedselketen, omdat bijen essentieel zijn voor de gewassenbestuiving in de groenten -en fruitteelt.

Uit de recente stroom van geheime documenten uit wikileaks is een document naar voren gekomen waar de Amerikaanse EPA (Environmental Protection Agency) een negatief advies gaf over het gebruik van de veelgebruikte pesticide clothianidin die met name giftig zou zijn voor bijen (en zo’n beetje alle levende wezens). Het document was naar een bijenhouder in Colorado gelekt en daaruit viel op te maken dat de EPA de risico’s van het gebruik van de pesticide moedwillig heeft genegeerd. Waar hebben we dat eerder gehoord?

Het rapport van de EPA was vernietigend en met name de volgende passage is glashelder over de risico’s:

“Clothianidin’s major risk concern is to nontarget insects (that is, honey bees). Clothianidin is a neonicotinoid insecticide that is both persistent and systemic. Acute toxicity studies to honey bees show that clothianidin is highly toxic on both a contact and an oral basis. Although EFED does not conduct RQ based risk assessments on non-target insects, information from standard tests and field studies, as well as incident reports involving other neonicotinoids insecticides (e.g., imidacloprid) suggest the potential for long-term toxic risk to honey bees and other beneficial insects.”

Opmerkelijk is dat de Amerikaanse regering deze wereldwijde pandemie verborgen wilden houden, terwijl zij medeplichtig was aan de verspreiding ervan. Pesticideproducent Bayer is nog bezig geweest met het bakken van een liegrapport om de risico’s te verhullen. Clothianidin is al in een aantal Europese landen verboden. Opmerkelijk genoeg heeft de bijensterfte ook in deze landen plaatsgevonden, het mysterie is dus nog niet helemaal opgelost.

Een groot aantal imkers in Nederland is getroffen door een hoge bijensterfte, veroorzaakt door vervuild voedsel. Dit blijkt uit onderzoek van het Nederlands Centrum voor Bijenonderzoek (NCB). Het centrum bevestigde maandag een bericht hierover in het Friesch Dagblad.

Het is zeer ernstig’, vertelde Romee van der Zee, onderzoekster van het NCB. ‘Het bestuivingsseizoen begint en de imkers hebben verplichtingen aan fruitbedrijven. Er zijn alleen bij zes grote imkers al zeven- tot achthonderd bijenvolkeren gestorven’, aldus de onderzoekster. Een volk bestaat uit ongeveer 60.000 bijen.

Het voedsel is afkomstig van een bedrijf uit België en heeft volgens onderzoek een te hoog gehalte hydroxymethylforfural (HMF). De stof zit normaal ook in bijenvoedsel, maar er zijn veel te hoge waarden gevonden in het voedsel van de getroffen bedrijven, aldus het NCB. Voor mensen is HMF niet schadelijk

De Nederlandse Bijenhouders Vereniging wilde maandag nog niet reageren op de situatie. ‘We vinden het nog te vroeg om er iets over te zeggen’, aldus de vereniging.

Bron: ANP

MERCED, Calif. – The mysterious 4-year-old crisis of disappearing honeybees is deepening. A quick federal survey indicates a heavy bee die-off this winter, while a new study shows honeybees’ pollen and hives laden with pesticides.

Two federal agencies along with regulators in California and Canada are scrambling to figure out what is behind this relatively recent threat, ordering new research on pesticides used in fields and orchards. Federal courts are even weighing in this month, ruling that the U.S.

Environmental Protection Agency overlooked a requirement when allowing a pesticide on the market.

And on Thursday, chemists at a scientific conference in San Francisco will tackle the issue of chemicals and dwindling bees in response to the new study.

Scientists are concerned because of the vital role bees play in our food supply. About one-third of the human diet is from plants that require pollination from honeybees, which means everything from apples to zucchini.

Bees have been declining over decades from various causes. But in 2006 a new concern, “colony collapse disorder,” was blamed for large, inexplicable die-offs. The disorder, which causes adult bees to abandon their hives and fly off to die, is likely a combination of many causes, including parasites, viruses, bacteria, poor nutrition and pesticides, experts say.

“It’s just gotten so much worse in the past four years,” said Jeff Pettis, research leader of the Department of Agriculture’s Bee Research Laboratory in Beltsville, Md. “We’re just not keeping bees alive that long.”

This year bees seem to be in bigger trouble than normal after a bad winter, according to an informal survey of commercial bee brokers cited in an internal USDA document. One-third of those surveyed had trouble finding enough hives to pollinate California’s blossoming nut trees, which grow the bulk of the world’s almonds. A more formal survey will be done in April.

“There were a lot of beekeepers scrambling to fill their orders and that implies that mortality was high,” said Penn State University bee researcher Dennis vanEngelsdorp, who worked on the USDA snapshot survey.

Beekeeper Zac Browning shipped his hives from Idaho to California to pollinate the blossoming almond groves. He got a shock when he checked on them, finding hundreds of the hives empty, abandoned by the worker bees.

The losses were extreme, three times higher than the previous year.

“It wasn’t one load or two loads, but every load we were pulling out that was dead. It got extremely depressing to see a third of my livestock gone,” Browning said, standing next to stacks of dead bee colonies in a clearing near Merced, at the center of California’s fertile San Joaquin Valley.

Among all the stresses to bee health, it’s the pesticides that are attracting scrutiny now. A study published Friday in the scientific journal PLOS (Public Library of Science) One found about three out of five pollen and wax samples from 23 states had at least one systemic pesticide — a chemical designed to spread throughout all parts of a plant.

EPA officials said they are aware of problems involving pesticides and bees and the agency is “very seriously concerned.”

The pesticides are not a risk to honey sold to consumers, federal officials say. And the pollen that people eat is probably safe because it is usually from remote areas where pesticides are not used, Pettis said. But the PLOS study found 121 different types of pesticides within 887 wax, pollen, bee and hive samples.

“The pollen is not in good shape,” said Chris Mullin of Penn State University, lead author.

None of the chemicals themselves were at high enough levels to kill bees, he said, but it was the combination and variety of them that is worrisome.

University of Illinois entomologist May Berenbaum called the results “kind of alarming.”

Despite EPA assurances, environmental groups don’t think the EPA is doing enough on pesticides.

Bayer Crop Science started petitioning the agency to approve a new pesticide for sale in 2006. After reviewing the company’s studies of its effects on bees, the EPA gave Bayer conditional approval to sell the product two years later, but said it had to carry a label warning that it was “potentially toxic to honey bee larvae through residues in pollen and nectar.”

The Natural Resources Defense Council sued, saying the agency failed to give the public timely notice for the new pesticide application. In December, a federal judge in New York agreed, banning the pesticide’s sale and earlier this month, two more judges upheld the ruling.

“This court decision is obviously very painful for us right now, and for growers who don’t have access to that product,” said Jack Boyne, an entomologist and spokesman for Bayer Crop Science. “This product quite frankly is not harmful to honeybees.”

Boyne said the pesticide was sold for only about a year and most sales were in California, Arizona and Florida. The product is intended to disrupt the mating patterns of insects that threaten citrus, lettuce and grapes, he said.

Berenbaum’s research shows pesticides are not the only problem. She said multiple viruses also are attacking the bees, making it tough to propose a single solution.

“Things are still heading downhill,” she said.

For Browning, one of the country’s largest commercial beekeepers, the latest woes have led to a $1 million loss this year.

“It’s just hard to get past this,” he said, watching as workers cleaned honey from empty wooden hives Monday. “I’m going to rebuild, but I have plenty of friends who aren’t going to make it.”

Source: Yahoo News

Een wereldwijde, massale bijensterfte houdt de bijensector in zijn greep. Er zijn zelfs wetenschappers die vrezen dat deze mysterieuze verdwijnziekte wereldwijd tot een rampzalige voedselcrisis kan leiden. Een groep hoogleraren, imkers en natuurliefhebbers haalde met een petitie 40.000 handtekeningen op en vraagt de Tweede Kamer om maatregelen.

Volgens hen was de sterfte onder bijen in Zuid-Holland en Flevoland vorig jaar zes keer zo hoog als in andere jaren. Sommige bijenvolken zouden inmiddels zijn gehalveerd. Het gaat bijvoorbeeld om honingbijen die bij imkers worden gekweekt.

De verhoogde sterfte zou een aantal jaar geleden zijn begonnen. De bijendeskundigen denken dat bestrijdingsmiddelen in de landbouw de boosdoener zijn. Ze hopen dat de Tweede Kamer minister Gerda Verburg van Landbouw dwingt het gebruik van insecticiden te beperken.

Een woordvoerder van Verburg stelt dat de minister al eerder dit jaar geld beschikbaar heeft gesteld voor nader onderzoek, na ophef over de sterk toegenomen bijensterfte. Bovendien is het volgens de zegsman al beleid om het gebruik van bestrijdingsmiddelen terug te dringen.

Bron: Bnr.nl

Veel kranten kopten deze week dat niet pesticiden maar virussen de oorzaak zijn van de wereldwijd toegenomen bijensterfte. Aanleiding is een Amerikaanse studie van Johnson en collega’s in het toonaangevende wetenschappelijke tijdschrift PNAS.

Wat hebben de onderzoekers precies ontdekt en wat schrijven ze daar zelf over? Heeft dit onderzoek gevolgen voor de wenselijkheid van het aan banden leggen van het gebruik van neonicotine insecticiden?

De onderzoekers van de universiteit van Illinois hebben hebben gemeten welke genen uit het bijengenoom tot uitdrukking zijn gekomen in de darmen van bijen van volken die getroffen zijn door de verdwijnziekte. Dat zegt iets over aan welke stressoren de bijen hebben blootgestaan en kan aanwijzingen geven over de oorzaken van de bijenverdwijnziekte. Hun meest opzienbarende ontdekking is dat in de darmen van bijen die getroffen zijn door de verdwijnziekte ongebruikelijk veel brokstukken terug te vinden zijn van zogenaamde RNA van de ribosomen, de eiwitfabriekjes van de cel.

Ze stellen voorzichtig dat dit mogelijk verband houdt met infectie met een bepaalde groep van bijen-virussen, de zogenaamde picornavirussen zoals het Deformed Wing Virus en het Israeli Bee Paralysis Virus, waar eveneens sporen van werden aangetroffen. Dit type virussen kaapt als het ware de eiwitfabriek van de cellen van de gastheer om zichzelf te vermenigvuldigen.

In tegenstelling tot de meeste berichtgeving in de pers stellen de Amerikaanse onderzoekers zelf uitdrukkelijk dat de rol van virussen een hypothese is: voordat gesproken kan worden van een oorzakelijk verband tussen de aangetoonde RNA brokstukken in de darmen van getroffen bijenvolken en een infectie met picorna virussen is nader onderzoek nodig, schrijven de onderzoekers in PNAS.

Ze concluderen dat er geen eenvoudige verklaring voor de bijenverdwijnziekte naar voren komt uit hun onderzoek: “No simple explanations for the cause of CCD emerge from the microarray analysis.” en “While there is no direct evidence that elevated poly(A) rRNA is a result of picorna-like viral infection, one consequence of the viral disabling of ribosomal function may well be increased ribosomal degradation”.

De onderzoekers vonden verder bij Amerikaanse bijen geen sterke aanwijzingen van verhoogde activiteit van genen die een rol spelen bij het onschadelijk maken van pesticiden. Dat zegt echter niets over eerdere blootstelling aan pesticiden en kan zelfs het gevolg zijn van verzwakking van het afweersysteem door pesticiden. Andere onderzoekers hangen de hypothese aan dat bijenvolken vatbaarder zijn voor ziekteverwekkers als hun natuurlijke afweer is aangetast door blootstelling aan pesticiden. Virusinfectie is dan niet de primaire oorzaak, maar het gevolg van een aangetaste afweer. De bevindingen van de Amerikanen zijn niet strijdig met die hypothese, stellen zij ook zelf.

Een opmerkelijk resultaat is verder dat de Amerikanen geen eenduidig beeld zagen in de stressoren waar de bijen aan bloot stonden. Ze kwamen zeer grote regionale verschillen tegen: op de ene plek speelden pesticiden een grotere rol op de andere plek leken virussen of andere ziekteverwekkers de overhand te hebben.

De waarde van het nieuwe Amerikaanse onderzoek ligt vooral in de mogelijkheden die het meten van de expressie van genen in de darm van bijen biedt voor betere diagnose van waar de verzwakte bijenvolken op een bepaalde plek het meest onder te lijden hebben.

Bijensterfte is een samenspel van vele oorzaken. Je kunt het Amerikaanse onderzoek niet 1 op 1 naar Nederland vertalen, behalve misschien het aspect van de grote regionale verschillen in oorzaken.

In Nederland zijn opmerkelijk grote regionale verschillen te zien in de sterftecijfers. Een voorbeeld: in Flevoland was in 2008 de bijenvolksterfte 54%, in de aangrenzende provincie Gelderland was dit slechts 19%
Als virussen de hoofdoorzaak zijn is een zo grote regionale spreiding in de sterftecijfers in een klein land als Nederland niet te verklaren.

De insecticiden waar de petitie Stop de Bijensterfte een moratorium op vraagt, komen in Nederland in sommige regio’s in extreme hoeveelheden voor in het oppervlaktewater. Het staat vast dat deze stoffen zeer schadelijk zijn voor bijen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat op die plekken (Zuid Holland, Flevoland) ook een hogere bijenvolk sterfte is waargenomen.

Het is niet goed dat stoffen die zo schadelijk zijn voor bijen in alarmerende hoeveelheden en ver boven de wettelijke norm in het oppervlaktewater terecht zijn gekomen. Als we dat kunnen terugdringen hebben bijen en tal van andere insecten daar baat bij.

Jeroen van der Sluijs http://www.bijensterfte.nl

Teken de Petitie op http://stopbijensterfte.petities.nl